X
تبلیغات
آل آلما

امروز روز 26 آذر است. 63 سال پیش در چنین روزی به دنبال اشغال، نسل کشی و استقرار نیروهای ارتش شاهنشاهی در سراسر آذربایجان صدها هزار جلد کتاب نوشته شده به زبان تورکی آذربایجانی از کتابخانه ها، دانشگاهها، مدارس، کیف دانش آموزان، دفاتر ادارات و حتی طاقچه خانه ها توسط رژیم پهلوی جمع آوری شد و در اقدامی به غایت ضد فرهنگی و ضد مدنی، در میادین اصلی شهرهای تورک نشین برروی هم انباشته شده در آتش حقد و نفرت پان ایرانیستها سوزانده شد. . آنانی که چند روز قبل سیل خون را در شهرهای آذربایجان به راه انداخته بودند در 26 آذر ماه به قتل عام فرهنگ آذربایجان پرداختند تا به زعم خود هیچ نوشته ای و سندی را به زبان تورکی و از زمان حکومت خودمختار و ملی ایالت آذربایجان، برای نسلهای اینده ملت تورک آذربایجان باقی نگذراند

آری! امروز روز 26 آذر است. روزی که شقی­ترین انسان­ها با ژست ناجیان آذربایجان؟! همه کانون­های فرهنگی و هنری را ویران کردند، آلات موسیقی را شکستند، مرکز تئاتر و کتابخانه ی مجلس ملی را به آتش کشیدند. کتاب های در سی تورکی را سوزاندند و جشن کتاب سوزی برپا کردند. آنها بعد از شکستن مجسمه های ستار خان و باقر خان، عکس های رضا خان و محمدرضا خان را به جای آن ها گذاشتند. «ایواز طه» در نوشته­ای با عنوان "فرقه‌ی دموكرات آذربايجان و داوری يكجانبه" چه خوب به این مسئله اشاره می­کند: "...واقعيت اين است كه حتي انبوه اسناد مكتوب، در برابر آنچه در 26 آذر 1325 در ميدان ساعت تبريز روي داد گنگ و نارسا مي‌نمايد. در آن روز دانش‌آموزان دبستاني به صف كشانده شدند تا كتاب درسي «آناديلی» (زبان مادري) را "زنده باد شاه" گويان در آتش اندازند. آن جشن كتاب‌سوزان ساعت‌ها و روزها ادامه يافت و كتاب‌هايي در آن سوختند كه جز ادبيات شفاهي آذربايجان و چند اشعار كودكانه چيزي در آنها يافت نمي‌شد. شايد هدف از آن آتش‌سوزي كه اندكي بعد انبوه كتاب‌هاي غير درسي را نيز در كام خود كشيد، رفع موانع و هموار كردن راه براي ايجاد فرهنگ عمومي بود كه سنگ زيربناي آن در فرهنگستان اول گذاشته شده بود."

 و تعجب ­آور اینکه، هیچ سازمان سیاسی به این جنایت عظیم اعتراض نکرد. تنها آذربایجانیان شمالی بودند که با تن و جان خود با احساس این ظلم مطلق، بشریت مترقی را به دادخواهی فراخواندند. «صمد وورغون» شاعر بزرگ آذربایجان که در کنگره ی جهانی صلح پاریس شرکت نموده بود با خواندن شعر «یاندیریلان کیتابلار» (کتابهایی که سوزانده شد) اعتراض آذربایجانیان را به گوش جهانیان رساند.

من امروز تصمیم گرفتم تا این شعر را که به زبان تورکی سروده شده است به زبان همانهایی که این جنایت را در حق فرهنگ آذربایجان کردند برگردانم. چرا که این شعر خطاب به آنان سروده شده و احساس می کنم این نسلی از آنان که این روزها کلمه حقوق بشر را به آدامسی در دهان خود تبدیل کرده و همواره از ما آذربایجانیها دلیل سکوتمان در برابر حوادث اخیر کشور را جویا می شود می تواند جواب سوالش را در این شعر بیابد.

 

جلاد! آن کتابهایی که پشته پشته می سوزانی

شهرت هزاران کمال، آرزوی هزاران قلب است

ما کوچ می کنیم از این دنیا اما آنها به یادگار می مانند

در هر ورقش نقش بسته احساسات چندین انسان

شهرت هزاران کمال، آرزوی هزاران قلب است

 

آن کتابهایی که می سوزانی شعله می کشند... خوب نگاه کن!

آن شعله ها زبانه می کشند و نور می افشانند به ظلمتها

روح نجیب شاعران در حالی که از مزار بلند می شوند

تشویق می کنند ملت قهرمانی را که عشقی بزرگ دارد

آن شعله ها زبانه می کشند و نور می افشانند به ظلمتها

 

جلاد! به زبان من سروده شده اند بایاتی ها و قوشماها

بگو آیا آن دل سنگی تو هیچ آنها را شنیده؟

در هر پرده گرایلی آن قلب هزاران مادر نهفته

هر شکسته ام فرزند یک آرزوی مقدس است

بگو آیا آن دل سنگی تو هیچ آنها را شنیده

 

بگو آیا آن تویی که خوار می نگری به زبان شعر من؟

شهرت شرق بزرگ است غزلهای فضولی

آیا تو " ترک خر" می نامی ملت و خلق مرا؟

زیبای آذربایجان است آنکه سود بخشیده به نوابغ

شهرت شرق بزرگ است غزلهای فضولی

 

جلاد! حتی اگر آتش شوند و بسوزند، خاکستر نمی شوند آرزوها

قلب مادر طبیعت بنده نیافریده انسان را

دنیای هر قلبی سعادتی برای خود آرزو می کند

با خون نوشته شده است داستان هر آزادی

قلب مادر طبیعت بنده نیافریده انسان را

 

از ازل دشمنم است تاریکی کثیف

هر خاکی عشق خود را دارد و هر ملتی نام خود را

با کائنات عوض نمی کنم شهرتم را حتی برای یک آن

منم فرزند سرزمین آتشها با پیراهنی از آفتاب

هر خاکی عشق خود را دارد و هر ملتی نام خود را

 

چیستند آن چوبه های دار، بگو کیستند آنها که آویخته شده اند

آیا به نظرت بازیچه می آید صدای حق وطنم

دست نگه دار! دست نگه دار! بیدار است در هر قلبی یک شیر

گلوی تو را خواهد فشرد پنجه توانای او

آیا به نظرت بازیچه می آید صدای حق وطنم

 

جلاد! بگو آیا تو نسل کشی می کنی فدائیان را؟

خون صاف ملتم است آن خونی که همچون گرگ سر می کشی

زمان دارد می آید... من می شنوم صدای پایش را

روح قیام شهدا یقه ات را خواهد گرفت

خون صاف ملتم است آن خونی که همچون گرگ سر می کشی

 

ورق بزن تاریخها را و کمی شرم کن در برابر من

آیا آن مادر من تومروس نبود که سر از تن کیخسرو جدا کرد؟

تاج گل کوراوغلو و ستارخان است بر سر من

نسلهای من سنگ روی سنگت بند نخواهند کرد

آیا آن مادر من تومروس نبود که سر از تن کیخسرو جدا کرد؟

 

بران اسبت را، بتاز چهار نعل! میدان از آن توست... اما

من می بینم فصل بهاری را که سرخ پوشان دارد می آید

آفتاب شرق بزرگ است این خاکی که من در آن زاده شده ام

من پروردم نسل انقلابهای سرخ بیرق را

من می بینم فصل بهاری را که سرخ پوشان دارد می آید

 

+ نوشته شده در پنجشنبه بیست و ششم آذر 1388ساعت توسط سیما دیدار |

دوستلار منه توتوقلو قالدیغین گونلردن یاز دئدیلر. من اوردا نه لر گؤردوکلریمی یاخین فورصتده یازاجاغام. آما آشاغیداکی یازینی علیرضانین دوغوم گونونه یازمیشدیم. بیلیرسینیز من اونو گؤرمک اوچون زیندانا گئتدیم. یاغیشلی بیر گون ایدی. 28 گون علیرضادان خبرسیزدیم. نه بیر گؤروشمه، نه بیر تیلفون، نه بیر خبر... . اونلارین بیزیم گؤروشمه میزه ایزین وئرمکلری بیراز شوبهه لی گلیردی منه، آما ندنسه اوره ییمده کی او گؤروش اومودو شوبهه مه اوستون گلدی. او گون توتوقلاندیم و علیرضانی دا گؤره بیلمه دیم. چوخ چیرکین اولدو هر شئی گؤزومده. دونیا چوخ چیرکین ایدی. منه بو حوققا نی وورمایا نه گرک واریدی بیله مه دیم! علیرضا ایلا تام 2 آی بویونجا نه دانیشیب نه ده گؤروشه بیلدیم. اؤز دورومومدان چوخ اوندان خبرسیزلیک منی اینجیدیردی. بازپرس اونون جورمونون آغیر اولدوغونو دئییردی. من ده ایلک دفعه تورک دیلینده مدرسه ایسته یی نین آغیر بیر جورم اولدوغونو اؤیرندیم! بازجولار دا اوندان شیکنجه آلتیندا منیم علیهیمه اعتیراف آلدیقلارینی دئییردیلر. بو سؤزلره اینانمیردیم آما یئنه ده خبرسیزلیک منی چوخ سیخیردی. آزادلیغیمدان سونرا علیرضا ایچه ریده یکن اونون گؤروشونه گئدیب و 2 آی آیریلیقدان سونرا ایلک گؤردوم اونو . او 2 آیدا تیلفون لا دا گؤروشمه میشدیک. سؤزلریمیز چوخ ایدی فورصتیمیز آز. ائله بیر دورومدا سؤزجوک لر آز گتیرر. ال اله وئریب باخیشلاریمیزلا دانیشدیق.

بو یازینی مهر آیی نین 25 علیرضانین دوغوم گونونده یازدیم:

 

ایلک باخیش یاندیرار دئدیلر. ایلک باخیش داغیدار. ایلک باخیشلاردیر چیرپیندیران اورکلری. سونوندا ائله او ایلک باخیشلاردیر سئودالاندیران. ندنسه بیلمیرم آما من سنین او ایلک باخیشلاریوی خاطیرلامازدیم. ایلک دفعه هاردا گؤردوم سنی؟ سنین منه سؤیله دیغین ایلک کلمه نه ایدی؟ گرچکدن سنین ده ایلک باخیشلارین منی یاندیریب داغیتدیلارمی؟ سنی نه قدر سئودیم؟ سئومک اوچون بیر اؤلچو وارمی؟

جانیم سئوگیلیم! من بو سورغولارا سن یوخ کن جاواب تاپدیم. سنین یوخلوغونون ایلک گئجه سی سحره دک گؤزلریمین اؤنونده ایدی ایلک باخیشلاریوین خیالتی. من او 94 گون آیریلیقدا سنی نه قدر سئودیغیمی آنلادیم. من 2 آی بویونجا سنی گؤرمه دن سونرا ایلک سنی گؤردوغومده همن او ایلک باخیشلارلا قارشیلاشدیغیمی آنلادیم. او محکم باخیشلارین قورخو سالیر سنی اینجیدنلرین جانینا. سنین باخیشلارین هم سئومه لی هم قورخمالی دیر! دئمک ائله من همن او ایلک باخیشلاردان سئودالانمیشدیم. نه دن بئله داورانیرلار بیزه جانیم؟ گوناهیمیز نه دیر بیزیم؟ حاققیمیزی باغیرماق می؟او گون 2 آی سندن اوزاق قالمادان سونرا ایلک سنی گؤردوغومده آنلادیم موتلولوغون سن ایله منه نه قدر ساده بیر شئی اولماسینی. سنینله بیرلیک ده، ال لرین الیمده و اؤنوموزده دونیانین ان دادلی چایی ایله دولموش ایکی ایستیکان! کشکه سرباز او قدر تئز گؤروش واختینین سونا چاتماسینی سؤیله مه سه یدی. موتلولوغون قدرینی، سنین قدریوی و سئوگیمیزین قدرینی بیلدیم. من موتلویام سنله، اومودلویام گله جه یه، نه یاخشی کی وارسان حایاتیمدا. جانیم علیرضام! آدیم آدیم حاققیمیزی یاشاتماق یولوندا سنیله اولاجاغام. موتلق بیر گون تورک دیلینده مدرسه قوراجاییق بو اؤلکه ده. بیزده آدام کیمی حاققیمیزی یاشایاجاییق. بونو سنه سؤز وئریرم. دوغوم گونون قوتلو اولسون. سنی چوخ سئویرم.

+ نوشته شده در سه شنبه بیست و چهارم آذر 1388ساعت توسط سیما دیدار |

 

ایلک باهارلاشمیشدی شهر سون باهار چاغیندا

سولموش یارپاقلار بئله یاشیللانماق ایستیردی

بیر سئوگی دوغولماقدایدی آخی

پارکین چیراقلارینین ایشیغیندا

سن له من

اوتورموش بیر نیمکت اوستونده

تانرینین نفسلرینین سسی گلیردی

ایکی داملا گؤز یاشیلا باشلادی

سونرا دا بیر گولومسمه

یئر ده باغیردی گؤی ده تانری دا

سنی سئویرم سسی گلدی بوتون دونیادان

سانکی یئنی دن دوغولدوق هر بیریمیز

باشدان باشلانماقدایدی دونیا

بیر سئوگی دوغولموشدو آخی

دونیادا بیزیم ایچین بیر اومود

سئوگیمیزه

تانری شاهیدلیک ائتدی

تاپیشیر منه دئدی

آما من

او قدر قیسقانیرام کی

سنی

تانریا بئله

تاپیشیرمادیم!

+ نوشته شده در سه شنبه دهم آذر 1388ساعت توسط سیما دیدار |